Logo Background RSS

Isminiz@Tarih.gen.tr Uzantılı MSN
Forum

Devrimler Dönemi (1776 – 1848)

  • IV. DEVRİMLER DÖNEMİ (1776 – 1848)

     1500’lerde başlayan globalleşme süreci, 18. yüzyılın ikinci yarısında Amerika kıtasını da içine alacak biçimde genişledi. Ayrıca burada, İngiltere’nin 19. yüzyıldaki tartışmasız üstünlüğüne 20. yüzyılın ikinci yarısında rakip çıkacak bir devletin “tohumu” da ayıldı. Kuzey ve güney kıtalarıyla birlikte tüm Amerikalıların 15. yüzyıldan başlayarak yerleşime açıldığı ve Avrupa insanının buraya Avrupa kültürünü getirip yerleştiği biliniyor. Ama dünya politikasını önce etkileyecek ve sonra belki de biçimlendirecek ABD’nin ve güneyde irili ufaklı bir dizi devletin kurulması için 18. yüzyılın ikinci yarısı ile 19. yüzyılın ilk yarısını beklemek gerekecektir.

                Daha önce belirtildiği gibi, 13. yüzyılda İngiltere’de başlayan anayasal süreç, Avrupa kıtasının geriye kalan bölümlerinde değişik formlar aldıktan sonra, koca bir okyanus aşarak, Kuzey Amerika kıtasına ulaştı. Burada özellikle Kuzey Avrupa ülkelerinden göç eden ve Avrupa düşünce ve teknolojisine sahip insanlar arasında hem güçlendi hem de değişik biçimler aldı. Bağımsızlık, özgürlük ve eşitlik gibi üç kavram, Amerika Devrimi ile Yeni Kıta’nın kuzeydoğu köşesindeki 13 Koloni’de iyice yerleşti. 18. yüzyılın sonlarına doğru gerisin geriye Batı Avrupa’ya döndü ve orada Büyük Fransız Devrimi ile büyük patlamaya yol açtı. O zamana kadar gelişen tüm kavramlar ve yeni örgütlenme biçimiyle “Eski Rejim”in çatışması, ortaya hiçbir coğrafi sınır tanımadan gelişen, yayılmacı ve patlayıcı güçler çıkardı. Bunlardan milliyetçilik ve demokrasi, dönemin Endüstri Devrimi ve emperyalizmi ile körüklenerek, Batı Avrupa’dan Orta Avrupa’ya, oradan Doğu Avrupa’ya ve Osmanlı Devleti’nden geçerek dünyanın tüm bölgelerine yayılmaya başladı. İşte bu yeni, dirik ve patlayıcı değişiklik güçlerinin, 18. yüzyıl öncelerinden kalma süreklilik güçleriyle çatışması tüm 19. ve 20. yüzyıl tarihinin bir bakıma özüdür.

                İngiltere, Batı Avrupa ve Güney Amerika, Osmanlı Devleti yoluyla Ortadoğu, 20. yüzyılda ise Asya ve Afrika kıtalarını içine alan ve değişik yerlerde değişik biçimler de gösterse, çıktığı yer ve özü hemen hemen aynı olan Büyük Dönüşüm, globalleşme “çeşitli insan topluluklarının kapsamlı global bir sistem içine alınma süreci” olarak tanımlanıyorsa, dünyanın globalleşmesini gerçekleştiren temel olgudur. “Modern Dünya”, “çağdaş dünya” “çağdaş uygarlık”, “dünya politikası, “Modern uluslar arası sistem ve ilişkiler” gibi sürekli kullanılan kavramların da çıkış noktasıdır.[1]

    Not: Bu ilgili makale Oral Sander’in “Siyasi Tarih ilkçağlardan 1918’e” adlı eserinden yararlanıp yazılmıştır.
    Kitabı, İmge Kitabevi Yayınları’ndan temin edebilirsiniz.


    Siyasi Tarih’in Tüm Konuları İçin Yukarıdaki Siyasi Tarih  Sayfasına Bakmanızı Öneriyoruz.


    [1]  IV. Bölüm yazılırken yararlanılan kaynaklar. Fahir Armaoğlu, Siyasi Tarih, 1789-1960, İş Bankası Yayınları, Ankara, 1990; Eugene Black, Posture of Europe, 1815-1940, Homewood, Illinois: The Dorsey Pres, 1964; H. A. L. Fisher, A History of Europe from the Beginning of the 18th Century to 1937, Londra, Eyre and Spottisvoode, 1952; A. Goodwin, The French Revolution, Londra, Arrow Boks, Ltd., 1959, William McNeil, The Rise of the West: A History of the Human Community, Chicago, Univ. Of Chicago Pres, 1963; R. B. Nye ve J. E. Morpurgo, The Birth of the United States, I; The Growth of the United States: II, Middlesex, Londra, Penguin, 1964; R. R. Palmer ve Joel Colton, A History of the Modern World, New York, Alfred A. Knopf, 1971; Bertand Russell, Freedom and Orginization, 1814-1914, Londra Allen and Unwin, Ltd., 1952; Oral Sander, “Arap-İsrail Savaşı’nın Onuncu Yıldönümünde 1815 Avrupası ve Henry Kissinger”, SBF Dergisi, c. 38, s. 1-4, 1983, A. J. P. Taylor, The Struggle for Mastery in Europe, 1848-1918, Londra, Oxford Univ. Pres, 1974; Hugh Thomas, A History of the World, New York, Harper and Row, Pub., 1979; David Thomson, Europe Since Napoleon, New York, Garden City Boks, 1956, William Woodruff, The Struggle for World Power, 1500-1980, Londra, The Macmillan Press, Ltd., 1981.

Yorum Yazin


sitemap
site ekle