kutsal roma imparatorluğu ve güçlenen devletler; avusturya ve prusya

Logo Background RSS

» kutsal roma imparatorluğu ve güçlenen devletler; avusturya ve prusya

  • Kutsal Roma İmparatorluğu ve Güçlenen Devletler; Avusturya ve Prusya
    Yazar Tarih Ağustos 1st, 2011 | Yorum Yok Yorum var

    (i) Kutsal Roma İmparatorluğu ve Güçlenen Devletler; Avusturya ve Prusya:

    Daha önce sözü çok geçen Kutsal Roma İmparatorluğu, Voltaire’nin deyişiyle, “ne kutsal, ne Romalı, ne de imparatorluktu”. Ordusu, geliri ve işleyen bir hükümet mekanizması yoktu. Otuz Yıl Savaşları’ndan sonra, nasıl sayıldığına bağlı olarak 300 ile 2000 arasında değişen sayıda hükümran haklarına sahip devletten oluşuyordu (son sayıda, Güney Almanya’da bulunan “İmparatorluğun Şövalyeleri” de vardır). Tüm bu devletler, ısrarla “Germanik özgürlükler” adını verdikleri haklarını korumak istiyorlardı. Bu da, kısaca, küçük devletlerin imparator tarafından denetlenmemesi anlamına geliyordu. İmparator seçilirken, “elektör” adı verilen devlet temsilcilerinin oluşturduğu seçici “diyet”, seçilerek imparatordan üye devletlerin ayrıcalıklarını kabul etmesini şart koşuyor, pazarlığa oturuyordu. Dolaysıyla, 15. yüzyılın ortalarından beri sürekli imparator seçilen Habsburgların yetkileri, Avrupa’nın öteki monarklarınki kadar geniş olmamıştı. Son diyet 1663’te Tuna’daki Osmanlı ilerlemesine karşı alınacak tedbirleri kararlaştırmak için toplanmıştı. İmparatorluk diyeti 1806’da Kutsal Roma İmparatorluğu tarihe karışana kadar bir daha toplanmayacaktır. Üye devletlerin imparatora karşı mücadeleleri sonucu, mutlakıyetçilik bir bütün olarak Almanya’da sınırlandırılmış oldu ama 300 devlet içinde minyatür biçimiyle sürdü. Her devlet yönetici kendini bir 14. Louis, saraylarını da bir Versailles gibi görmek alışkanlığındaydı.

                1700’lerle birlikte bunlar arasında iki tanesi, Avusturya ile Prusya, yöneticilerinin hüner ve iradesiyle güçlenmeye başladı. Uzun süre bunların, Avusturya Habsburgları ve Brandenburg ya da Hohenzollern hanedanlığı dışında sürekli kullanılan bir adları bile yoktu. Zamanla birine, yüzyıllarca Yukarı Tuna’da küçük bir arşidüklük olarak varlığını sürdüren Avusturya, ötekine yüzyıllarca Baltık kıyılarında ufak bir bölgenin adı olan Prusya denmeye başlandı.

                Avusturya, Westphalia Barışı’ndan iki üç kuşak sonra büyük ve yeni bir imparatorluk haline geldi. Belçika ve İtalya’da ortaya çıkmış olmakla birlikte, aslında başkenti Viyana’da olan bir Orta Tuna İmparatorluğu’ydu. Macaristan ve Bohemya’yı da içerdiğinden, Alp, Bohemya ve Karpat dağ sistemleri arasında yayılan bir devletti. Alman etkisi güçlü olmakla birlikte, çokuluslu bir nitelik taşıyordu.
    (Devamini Oku)


sitemap