tarih, tarih forum, forum tarih, tarih öğretmeni, tarih portalı, kpss tarih, osmanlı tarihi, selçuklu tarihi, türk tarihi, siyasi tarih, islam tarihi
| Isminiz@Tarih.gen.tr Uzantılı MSN |
_____________________________________________________________________________
1. Hititlerin ilk zamanlarında,
I. fethedilen toprakların yönetiminin prenslere verilmesi,
II. prenslerin kendilerine verilen topraklara karşılık,
savaş sırasında kralın ordusuna katılacak asker
ve araba temin etmesi,
III. ekonomilerinde hayvancılığın önemli bir yer
tutması
durumlarından hangilerinin feodal timar sisteminin
uygulandığını gösterdiği savunulabilir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) I ve II E) II ve III
2. Orta Asya’da MÖ 1200-700 yıllarına ait Karasuk kültüründen
dört tekerlekli araba, keçeden çadır, koyun
yapağından eşya; MÖ 700-100 yılları arasındaki Tagar
kültüründen ise çok sayıda ok uçları, toka, taç, bilezik
gibi üzerleri kabartma hayvan başı işlemeli süs
eşyaları ve hançerler bulunmuştur.
Yalnız bu bilgiler doğrultusunda,
I. Her iki kültüre ait tüm kalıntılar bulunmuştur.
II. Tagar kültürü zaman bakımından Karasuk kültüründen
sonradır.
III. MÖ 3. yüzyılın sonlarında kurulduğu bilinen Hun
Devleti, Karasuk kültürüyle aynı dönemde siyasi
varlığını sürdürmüştür.
yargılarından hangilerine ulaşılabilir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) I ve II E) II ve III
3. Abbasilerde Halife Mutasım’dan sonra devlet yönetiminde
Türklerin etkisi giderek artmış, Türk komutanlar
istediklerini halife yapmaya, istemediklerini indirmeye
başlamış ve bu komutanlar bazı eyaletleri de
kendi aralarında paylaşmıştır.
Bu durumun aşağıdakilerden hangisini gösterdiği
savunulabilir?
A) Siyasal birliğin çözüldüğünü
B) Saltanat sisteminin dikkate alındığını
C) Türklerin Abbasiler Döneminde İslamiyet’i kabul
ettiklerini
D) Mutasım Döneminde sınırların çok genişlediğini
E) Abbasilerin kendilerinden önceki devletlerin etkisinde
kaldığını
4. Kapitülasyonlar Osmanlı Devleti’nin gelişme yıllarında
sorun olmadığı hâlde, daha sonraki dönemlerde
sorun olmuştur.
Bu durumun Osmanlı Devleti’yle ilgili olarak aşağıdakilerden
hangisinin göstergesi olduğu savunulabilir?
A) Avrupalı devletlerden biri sayıldığının
B) Reform hareketlerinin dışında kaldığının
C) Antlaşmaları yaptığı devletler karşısında siyasal
gücünün giderek azaldığının
D) Azınlıkların ticaret yapmasına izin verildiğinin
E) İnanç özgürlüğünün dikkate alındığının
2009 - ÖSS / SOS-1
Diğer sayfaya geçiniz.
9
5. Tanzimat’tan sonra birçok alanda yeni kurumlar kurulmuş,
eskilerine dokunulmamış ancak bunlar işlevsiz
hâle getirilmiştir.
Bu tutumun,
I. medrese mezunlarının iş olanaklarının daralması,
II. modern eğitimin yaygınlaşması,
III. modern yargılama usullerinin uygulandığı mahkemelerin
sayıca artması
durumlarından hangilerine ortam hazırladığı savunulabilir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) I ve II E) I, II ve III
6. Birinci Dünya Savaşı sırasında İngiltere, Fransa,
Rusya ve İtalya’nın, Osmanlı Devleti’nin topraklarıyla
ilgili yaptıkları gizli antlaşmalardaki paylaşımdan
sonra,
I. İtalya’ya bırakılan İzmir’in, İngiltere’nin desteğiyle
Yunanistan’a verilmesi,
II. Rusya’nın savaştan çekilmesi,
III. Bulgaristan’ın savaştan çekilmesi
durumlarından hangileri paylaşımda değişiklik
olduğunu gösterir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) I ve II E) II ve III
7. Demirci Mehmet Efe ve Çerkez Ethem, Batı Anadolu’
da Yunanlıların ilerlemesinin kısmen engellenmesinde,
TBMM’nin kurulması ve ayaklanmaların bastırılmasında
etkili olmalarına rağmen, daha sonra TBMM’
ye karşı ayaklanmışlardır.
Ayaklanmalarının nedeninin aşağıdakilerden hangisi
olduğu savunulabilir?
A) Milis güçlerin düzenli orduya bağlanmak istenmesi
B) Hıyanet-i Vataniye Kanunu’nun çıkarılması
C) Damat Ferit’in sadrazamlık görevinden çekilmesi
D) İstiklal Mahkemelerinin kurulması
E) Kuvayımilliye şeflerinden Topal Osman’ın öldürülmesi
8. Kurtuluş Savaşı’nda,
• Sovyet Rusya’nın, Anlaşma Devletlerinin
Anadolu’dan yapabilecekleri saldırıya engel
olmak için TBMM Hükûmetini tanıması ve
desteklemesi,
• Fransa ile Almanya arasında sorun olan Ren
Bölgesi konusunda, Almanya’ya yakınlık gösteren
İngiltere üzerinde etki yaratmak amacıyla,
Fransa’nın TBMM Hükûmetiyle ateşkes
imzalaması
gelişmelerinin aşağıdakilerden hangisinin göstergesi
olduğu savunulabilir?
A) Anlaşma Devletlerinin birlikte hareket ettiğinin
B) Aynı rejimde olan devletlerin birbiriyle ilişki içinde
olduklarının
C) Devlet çıkarlarının ülke politikalarına yön verdiğinin
D) Güçlü devletlerin, güçsüz devletleri sömürdüğünün
E) TBMM Hükûmetini tüm komşu devletlerin desteklediğinin
9. Lozan barış görüşmelerinin kesilmesi üzerine Ankara’
ya dönen İsmet İnönü ve heyeti, Bakanlar Kurulunda
Misakımillî’ye uymamakla eleştirilmiş ve suçlanmıştır.
Bu durum Meclis çalışmalarını zora sokmuştur. Daha
sonra Anlaşma Devletleri ve Türk tarafının isteği üzerine
görüşmelerin yeniden başlayacağı düşüncesi
güçlenince, milletvekili seçimlerinin yapılmasına karar
verilmiştir.
Milletvekili seçimlerinin yapılmasıyla ilgili bu kararın
aşağıdakilerden hangisine gerek duyulmasının
bir sonucu olduğu savunulabilir?
A) Kabine sistemine geçilmesine
B) Seçim sisteminde değişiklik yapılmasına
C) Mecliste bir muhalefet partisinin kurulmasına
D) Mecliste görüşmelerin uzamasına
E) İç siyaset kargaşasından yararlanılmasının önlenmek
istenmesine
2009 - ÖSS / SOS-1
Diğer sayfaya geçiniz.
10
10. Atatürk, 1 Mart 1922’de TBMM’nin üçüncü toplantısında,
“Efendiler, milletimiz çiftçidir. Milletin çiftçilikteki
çabasını, çağdaş ekonomik önlemlerle azami haddine
ulaştırmalıyız. Köylünün çalışmasının sonuçlarını
ve ürünlerini kendi menfaati lehine azami haddine
çıkarmak ekonomik siyasetimizin temel ruhudur.” demiştir.
Atatürk’ün bu sözlerinin aşağıdakilerin hangisinde
birlikte verilen ilkelerle doğrudan ilgili olduğu
savunulabilir?
A) İnkılapçılık – Cumhuriyetçilik
B) Halkçılık – İnkılapçılık
C) Devletçilik – Laiklik
D) Laiklik – Halkçılık
E) Cumhuriyetçilik – Devletçilik
11. Bir başka ulusun diliyle konuşanlar, giderek o ulus
gibi düşünürler.
Yukarıda verilen yargı ile aşağıdakilerden hangisine
ulaşılabilir?
A) Ulusal dillerin okunduğu gibi yazılması gerektiğine
B) Uluslararası ilişkilerde farklı dillerin güçlük yarattığına
C) Dilin ulusal bilincin gelişmesinde başlıca etken
olduğuna
D) Ulusal dillerde yabancı sözcüklerin kullanılması
gerektiğine
E) Ulusların uygarlık dünyasına katkıda bulunduklarına
12. Türkiye, İkinci Dünya Savaşı’nda 1939 yılında İngiltere
ve Fransa ile ittifak, 1941 yılında Almanya ile dostluk
antlaşması imzalamıştır.
Yalnız bu bilgiyle, Türkiye’nin İkinci Dünya Savaşı’ndaki
bu tutumunun,
I. savaşın değişen koşullarına göre hareket ettiği,
II. savaş dışı kalmaya çalıştığı,
III. Milletler Cemiyetine üye olduğu
durumlarından hangilerini gösterdiği savunulabilir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) I ve II E) II ve III
13. Yüzyıllar öncesinde ilkel araçlarla dar alanlarda olan
çatışmalar, bugün son derece karmaşık silah ve araçlarla
geniş alanlarda ortaya çıkan, kapsamı geniş savaşlara
dönüşmüştür.
Buna göre,
I. çatışmaların sorun olması,
II. sivil savunmanın önem kazanması,
III. savaş alanına ulaşımın kolaylaşması
durumlarının hangilerinde, bilim ve tekniğin gelişmesinin
etkisi olduğu savunulabilir?
A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III
D) I ve II E) II ve III
2009 - ÖSS / SOS-1
Diğer sayfaya geçiniz.
11
14. X ve Y noktaları aynı meridyen üzerinde olmalarına
karşın yaz mevsiminde, Y kentinde Güneş X kentinden
daha önce batmaktadır.
Bu durumun oluşum nedeniyle aşağıdakilerden
hangisinin oluşum nedeni aynı değildir?
A) Aydınlanma çemberinin yıl içinde yer değiştirmesi
B) Yerin, ekseni etrafındaki dönüşünün batıdan doğuya
doğru olması
C) Kuzey Yarım Küre’de yaz mevsimi yaşanırken,
Güney Yarım Küre’de kış mevsiminin yaşanması
D) Yeryüzündeki bir noktaya güneş ışınlarının düşme
açısının yıl içinde değişmesi
E) Gündüz süresinin yıl içinde değişmesi
15.
0 10 20 30 40 50 60
60
50
40
30
20
10
II
I
III
Türkiye’nin coğrafi koordinatları göz önüne alındığında,
yukarıda numaralarla gösterilen merkezlerden
hareket eden uçakların Türkiye’ye ulaşabilmeleri
için hangi yönü izlemeleri gerekmektedir?
I II III
A) Doğu Kuzeydoğu Kuzey
B) Kuzeydoğu Doğu Kuzeybatı
C) Kuzey Batı Güneydoğu
D) Batı Doğu Kuzeybatı
E) Kuzeydoğu Güneydoğu Batı
16. “Dün Ankara’da hava sıcaklığı mevsim normallerinin
altına düştü. Kuzeybatıdan esen orta şiddetteki rüzgâr
sıcaklığın daha da düşük hissedilmesine neden
olurken aralıksız yağan yağmur birçok semtte su baskınına
yol açtı.”
Yukarıda verilen herhangi bir güne ait meteoroloji
bültenine göre, Ankara’da belirtilen günle ilgili
olarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
A) Gün boyunca alçak basıncın etkili olduğuna
B) Sıcaklık değerlerinin 0 °C’nin altına düştüğüne
C) Ocak ayına ait bir gün olduğuna
D) Yağışın konveksiyonel olduğuna
E) Bağıl nemin düşük olduğuna
17. Orman üst sınırını sıcaklığın yetersizliği ve yükselti
belirler.
Ekvator
I II
III
IV
V
Buna göre, haritadaki numaralanmış yerlerin hangisinde
orman üst sınırının en yüksek olması beklenir?
A) I B) II C) III D) IV E) V
2009 - ÖSS / SOS-1
Diğer sayfaya geçiniz.
12
18. Bir grup coğrafyacı mayıs ayında Ankara’dan yola
çıkarak, üç gün süren araştırma gezisi sonunda Konya
üzerinden Antalya’ya ulaşmışlardır.
Yolculuk boyunca ve yolculuk sonundaki gözlemlerle
ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi
yapılamaz?
A) Tuz Gölü çevresindeki toprakların bir kısmında
ekim yapılmadığı
B) Akdeniz’e yaklaştıkça bozkırın yerini orman örtüsünün
ve makinin aldığı
C) Güneye gidildikçe geceyle gündüz arasındaki
sıcaklık farkının azaldığı
D) Dağlık alanlarda rüzgâr erozyonunun oluşturduğu
biriktirme şekillerinin yaygın olduğu
E) Torosların güneyine geçildiğinde arpa, buğday
tarlalarının yerini sebze ve meyve bahçelerinin
aldığı
19. Orhan: Hafta sonu Sinop’taki Hamsilos Koyu’nu gezdik.
Rehberimiz burasının IV. Jeolojik Zaman’
daki buzullaşmaların etkisiyle oluştuğunu ve
Türkiye’nin tek fiyordu olduğunu söyledi.
Yeliz: Rehberiniz bir hata yapmış olmalı. Çünkü,
----
Yeliz, aşağıdakilerden hangisini söylerse Orhan’a
doğru bilgi vermiş olur?
A) IV. Jeolojik Zaman’ın hiçbir döneminde buzullaşma
olayı etkili olmamıştır.
B) Hamsilos Koyu, dalga aşındırması ile oluşmuştur.
C) fiyortları oluşturan kuvvet, buzullaşma değildir.
D) Hamsilos Koyu’nun oluşmasında gelgit olayları
etkili olmuştur.
E) Anadolu’da buzullar deniz seviyesine inemediğinden
bu koy fiyort değildir.
20. Kırsal yerleşmeler fiziki çevre, ekonomik etkinlikler ve
nüfus bakımından çeşitli özelliklere sahiptir. Kırsal
yerleşmelerin büyüklüğüne, kuruluş yerine, sürekliliğine
ve dokusuna göre sınıflandırılması bu özellikler
göz önüne alınarak yapılır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisinin Türkiye’
deki kırsal yerleşmelerin ortak özelliği olduğu
söylenemez?
A) Sürekliliğinin geçim kaynaklarının türüne bağlı
olması
B) Yapı malzemesi olarak kerpiç kullanılması
C) Kaynakların belli sayıda nüfusu besleyebilmesi
D) Gereksinimlerin önemli bir kısmının yerel üretimden
karşılanması
E) Yerleşme şeklinde doğal koşulların etkili olması
2009 - ÖSS / SOS-1
Diğer sayfaya geçiniz.
13
21. - 22. SORULARI AŞAĞIDAKİ PARÇAYA
GÖRE CEVAPLAYINIZ.
Tarımla uğraşan bir çiftçiyim. Küçükbaş hayvancılık
ve tahıl tarımı başlıca ekonomik etkinliklerimizdendir.
Yaşadığım yörenin, Türkiye’nin tahıl tarımında önemli
bir yeri vardır. Her ne kadar gübre ve kaliteli tohum
kullanıp rahat bir şekilde makineli tarım yapma olanağına
sahip olsak da üretimde yıldan yıla dalgalanmalar
görülür.
21. Bu parçaya göre, çiftçinin aşağıdaki yerlerden
hangisinde yaşadığı söylenebilir?
A) Muş Ovası B) Menteşe Yöresi
C) Konya Ovası D) Göller Yöresi
E) Çarşamba Ovası
22. Bu parçada sözü edilen yerde, tahıl üretiminin yıllar
arasında dalgalanmalar göstermesi aşağıdakilerden
hangisine kanıt olabilir?
A) Doğa koşullarına bağımlılığın devam ettiğine
B) Farklı tarım ürünlerinin yetiştirildiğine
C) Nadas alanlarının giderek daraldığına
D) Tarım alanlarının yerleşmeye açıldığına
E) Tarımla uğraşan kişi sayısının azaldığına
23. Yeryüzünde doğal, beşerî ve ekonomik yönden birbirine
benzer ya da farklı yerlerin olması çeşitli özelliklere
göre bölgelerin oluşturulabilmesini sağlamıştır.
Bu özelliklerdeki değişme bölge sınırlarının da değişmesine
neden olmaktadır.
Buna göre, belli özelliklere dayanarak oluşturulan
aşağıdaki bölgelerden hangisinin sınırlarında zamanla
değişme olması beklenmez?
A) Tarım bölgeleri B) Askerî bölgeler
C) Turizm bölgeleri D) İklim bölgeleri
E) Maden bölgeleri
24. Dünyanın başlangıcı, sonu ve niçin var olduğuna ilişkin
sorular hep merak uyandırır. Heidegger, bu türden
sorulara ilişkin genel fikirlerin ve bunların tarihinin
ayrıca bunlardan kaynaklanan başka şeylerin belirtilmesinde
felsefe sözcüğünün kullanılmasını olanaksız
kılmıştır. Bunun da Heidegger’in felsefeye en temel
katkısı olduğu söylenebilir.
Bu parçaya göre Heidegger’in felsefe sözcüğünün
kullanılmasını istemediği alan aşağıdakilerden
hangisidir?
A) Etik
B) Metafizik
C) Estetik
D) Bilim felsefesi
E) Bilgi kuramı
25. Bilgiler yalnızca var olma mücadelesinde kullandığımız
araçlar olduğundan, doğru olmaları için uymaları
gereken nesnel gerçeklik diye bir şey yoktur.
Bu parça “bilgi kuramı”nın hangi temel sorusuna
yanıt niteliğindedir?
A) Doğru bilginin ölçütü nedir?
B) Duyu bilgisine güvenilir mi?
C) Akıl her şeyi bilebilir mi?
D) Neyi bilebiliriz?
E) Bilgi doğuştan mıdır?
26. Modern dünyamızda tek bir bilim felsefesi var: modern
bilimlerin felsefesi. Buna bilimin kendi kendisinin
yorumu veya bilimin bilimsel kurumlar tarafından yapılan
yorumu da diyebiliriz. Bilim, bilimin hem davalı
hem davacı hem de yargıç olduğu bir mahkemede
yargılanmaktadır. Neyin bilim olduğuna bu mahkemede
karar verilmekte, bu mahkemeden geçiş izni alamayan
her unsur bilim dünyasından kovulmaktadır.
Böyle bakıldığında bütün bilgi türlerini yargılayabilecek
adil mahkeme bulmak güç gibi görünüyor.
Bu parçada sözü edilen güçlüğün nedeni aşağıdakilerden
hangisidir?
A) Yeniliklere açık olmama
B) Olumsuz eleştirilere karşı koyma
C) Bilgileri sorgulamada yine bilimin ölçütlerini kullanma
D) Ön yargılardan kurtulamama
E) Bilimin gelişme sürecini tamamladığını düşünme
27. Bilimin ilk ve son şeyler hakkındaki soruları yanıtlayamayacağını
kabul edersek, ki etmek zorundayız, bu
durumda bile bilimin yanıtlayabileceği sorular için bilinen
veya düşünülebilecek hiçbir sınır yoktur. Çünkü
bilim, ancak bilimciler gerçeğin ne olabileceği konusunda
hayal etme gücünü veya dürtüsünü yitirdikleri
zaman sona erer.
Aşağıdaki yargılardan hangisi bu parça için “karşı
tez” oluşturur?
A) Mutlak kesinlik hiçbir zaman bilinemez.
B) Bilimin geliştiği dönemde felsefeye gerek yoktur.
C) Hayal etme gücünün sınırı yoktur.
D) Bilinebilecek her şey biliniyor yeni bir şey aramak
gereksizdir.
E) Bilgiler arttıkça bilinebilir şeyler de orantılı olarak
artar.
15
28. Çiçek açmış bir erik ağacının önünde duruyoruz ve
ağaç da karşımızda. Ağaç oradayken ve biz onun
karşısında durduğumuzda, ağaç ve biz, karşılıklı bulunuyoruz.
Birbirimize göre, karşılıklı konumumuz
içinde varız. Demek ki bu karşılaşmada söz konusu
olan şey kafamızın içinde uçuşan tasarımlar değil.
Bu parça aşağıdakilerden hangisinin varlıkla ilgili
görüşlerine örnek oluşturur?
A) Rasyonalizm
B) Septisizm
C) Realizm
D) Nominalizm
E) Nihilizm
29. Ahlak felsefesinde nesnelcilikte, değerlerin dış dünyada,
onlara ilişkin kavrayışımızdan ayrı ve bağımsız
olarak var olduğu ve bunların insan tarafından bilinebileceği
ileri sürülür. Değerlerin ahlaki yargıları ve eylemleri
belirleyen ilkeler olarak kullanılmak durumunda
olduğu ve nesnelerle eylemlerin, kendilerinde insandan
bağımsız olarak var olan bir nitelikten dolayı
iyi ya da değerli olduğu savunulur.
Bu parçaya göre bir eylemin “iyi ya da değerli” olması
aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?
A) Kişiye yarar sağlamasıyla
B) Evrensel ahlak yasasına uygun olmasıyla
C) Kişinin özgür iradesine bağlı olmasıyla
D) Özgürlüğün sorumluluk gerektirdiği düşüncesine
uygun olmasıyla
E) Kişinin, öyle davranmasının ödevi olduğunu düşünmesiyle
30. Bir resim, düşünülerek bulunmaz, bizzat ele alınmadan
kurgulanmaz. Bir insanın düşüncelerinin değişmesi
gibi, bir resim de yapılırken sürekli değişir. Ve
hatta bittiğinde bile, ona bakanların bilinç durumlarıyla
bağlantılı olarak değişmeye devam eder. Günden
güne ve yaşamın bize dayattığı değişimlere katlanarak…
Bir canlı gibi resmin de kendine özgü bir yaşamı
vardır. Aslında bu çok doğal, resim ona bakan
insan aracılığıyla yaşar.
Bu parçadan aşağıdaki yargıların hangisi çıkarılamaz?
A) Resim alımlayıcıya göre şekillenir.
B) Sanat ürünü olmuş bitmiş bir yapıda değildir.
C) Sanatçının yapmayı düşündüğüyle yaptığı aynı
değildir.
D) Sanat ürününün varlığı alımlayanın olmasına
bağlıdır.
E) Sanat yapıtı olmadan sanattan söz edilemez.
2009 SOSYAL BİLİMLER–1 TESTİ (Sos–1)
Normal
