büyük selçuklu devleti sınırları | Tarih Kütüphanesi

Logo Background RSS

» büyük selçuklu devleti sınırları

  • Selçuklu Coğrafyası
    Yazar Tarih Temmuz 23rd, 2015 | Yorum Yok Yorum var

    Selçuklu Coğrafyası

    Büyük Selçuklular Oğuz federasyonunun dağılışı ile ortaya çıkan bir Türk devletidir.  Büyük Selçuklu Devleti’nin kurulup geliştirdiği coğrafya Oğuzların X. yüzyıl sonlarından XII. yüzyıl ortalarına kadar yayıldıkları sahaları ihtiva etmektedir. Oğuz federasyonu hakimiyetini sürdürürken İbn-i Fazlan, 920 tarihinde İdil Bulgarları üzerine İslam ticaret yolu üzerinde kuzeye doğru seyahat gerçekleştirildiğinde, Oğuz ülkesinden de geçmişti. Oğuzlar Göktürk birliğinden koptuktan sonra Hazar Denizi – Aral Gölü etrafında yaşıyorlardı. X. yüzyıl sonlarında bölgede Kıpçak, Karluk, Peçenek kabileleri gibi Türk boyları yeni bir göç hareketi başlattılar. Bu yeni göç hadisesi, Türkistan’daki bütün dengeleri alt üst etti. Aynı göç ile Oğuzların Hazar – Aral coğrafyası arasındaki varlıkları zora girdi. Bu göç olayının bir ayağı, Avrupa coğrafyasına devam ederek Balkanlarda Peçenek ve Kuman tehlikesini doğurdu. X. yüzyılın başlarında Aral Gölü yanındaki bozkır arazisine “Oğuz Çölü” denilirken XI. yüzyıldan itibaren Kıpçakların bölgede çoğunluk haline gelmeleri ile Kıpçak Gölü (Deş-i Kıpçak) adı verilmeye başlanmıştır. Kıpçaklar, sadece Oğuz Çölü’nde çoğunluğu teşkil etmekle kalmadılar. Kafkaslarda da kalabalık kitleler oluşturdular. Bunları kendi ordusu içinde değerlendiren Gürcü Devleti, XII. yüzyılda güçlü bir askeri teşkilat kurmayı başardı. Selçukluların ve Anadolu beyliklerinin bu yüzyılda gerçekleştirdikleri akınlar Gürcüler tarafından püskürtüldü. Bunda Kıpçakların atlı birliklerine bağlı askeri teşkilatının çok büyük yeri vardır.

    Oğuzlar, Kıpçakların tazyiki ile yeni kuracakları devlet için Aral Gölü’nün güneyinde, Maveraünnehir coğrafyasını seçtiler ve bu coğrafyaya yakın Harezm ve Horasan coğrafyası arasında çeşitli göçler gerçekleştirdiler. (daha&helliip;)


sitemap